Ανοικτά και ιδιόκτητα φορμά

Για να δουλέψετε με ένα αρχείο, τις περισσότερες φορές θα χρειαστείτε μία εφαρμογή που θα σας επιτρέψει να διαβάσετε, επεξεργαστείτε και να αποθηκεύσετε τα δεδομένα που περιέχονται μέσα σε αυτό το αρχείο.

ΑΝΟΙΚΤΟ ΦΟΡΜΑ - Θα θεωρούμε πως ένα φορμά αρχείου είναι ανοικτό έαν ο τρόπος παρουσίασης των δεδομένων του είναι διαφανής και/ή η προδιαγραφή του είναι δημόσια διαθέσιμη. Ανοικτά φορμά είναι κανονικά πρότυπα εγγεκριμένα από δημόσιες αρχές ή διεθνείς οργανισμούς που σκοπό έχουν να αποφασίζουν κανόνες για την διαλειτουργικότητα του λογισμικού. Υπάρχουν ωστόσο περιπτώσεις ανοικτών φορμά υποβοηθούμενα από εταιρείες λογισμικού που επιλέγουν να δημοσιεύσουν δημόσια τις προδιαγραφές των φορμά που υποστηρίζουν τα προϊόντα τους.

Θα πρέπει να σημειωθεί πως ένα ανοικτό φορμά μπορεί να είναι κωδικοποιημένο είτε σε ένα διάφανο τρόπο (αναγνώσιμο από οποιοδήποτε διορθωτή κειμένου: αυτή είναι η περίπτωση των γλωσσών markup) ή σε ένα δυαδικό τρόπο (μη αναγνώσιμο από διορθωτή κειμένου αλλά αποκωδικοποιήσιμο αφότου οι προδιαγραφές του φορμά είναι γνωστές).

ΙΔΙΟΚΤΗΤΟ ΦΟΡΜΑ - Θα λέμε ότι ένα φορμά αρχείων είναι ιδιόκτητο εάν ο τρόπος παρουσίασης των δεδομένων του είναι αδιαφανής και η προδιαγραφή του όχι δημοσίως διαθέσιμη. Τα ιδιόκτητα φορμά αναπτύσονται από εταιρείες λογισμικού ώστε να κωδικοποιήσουν δεδομένα κατασκευασμένα από τις εφαρμογές τους: μόνο το λογισμικό που παρασκευάζεται από μία εταιρεία που κατέχει την προδιαγραφή ενός φορμά αρχείων θα δυνάται να αναγνώσει σωστά και ολοκληρωμένα τα δεδομένα που περιέχονται σε αυτό το αρχείο. Τα ιδιόκτητα φορμά μπορούν επιπρόσθετα να προστατευθούν δια της χρήσεως πατεντών και ο κάτοχος της πατέντας μπορεί να απαιτήσει δικαιώματα για την χρήση ή εφαρμογή των φορμά σε λογισμικό άλλων.

Ορολογική σημείωση: Εδώ ονομάζουμε ιδιόκτητο ότι άλλοι καλούν κλειστό. Δεν επιθυμούμε να δώσουμε την εντύπωση με την ορολογική μας επιλογή πως οτιδήποτε που δεν είναι ιδιόκτητο θα πρέπει να είναι δημόσιο πρότυπο. Σημειώσαμε στην παραπάνω παράγραφο οτι υπάρχουν πολλά φορμά με μία δημόσια προδιαγραφή (="ανοικτά") που έχουν αναπτυχθεί από εταιρείες λογισμικού. Η διαφορά μεταξύ ανοικτών και ιδιόκτητων φορμά (ή κλειστών) είναι μόνο η διαθεσιμότητα ή μη-διαθεσιμότητα μίας δημοσιευμένης προδιαγραφής του φορμά.